Działanie struktury

5Niewielki procent form inwestycyjnych uniemożliwia fiskusowi dołączenie się do podziału zysków. Niesprzyjające inwestorom przepisy to jeden z powodów, dla których Polacy inwestują niewiele, lokując środki raczej w starych sprawdzonych instrumentach. Część produktów strukturyzowanych jednak umożliwia ominięcie tego nieprzyjemnego momentu, w którym to musimy oddać część zysków instytucji, która do tej pory nawet nie wiedziała, że jesteśmy inwestorami. Przede wszystkim z podatku zwolnione są struktury ubezpieczeniowe, te jednak z wiadomych względów, zdecydowanie nie są instrumentami doraźnego oszczędzania. Jest jeszcze drugi sposób. Fundusz inwestycyjny, zwany luksemburskim. Nazwa bierze się od państwa, w którym zarejestrowane jest Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych. Czym charakteryzują się fundusze inwestycyjne typu luksemburskiego? Właśnie tym, że od wypracowanych przez nie dywidend rocznych fiskus na razie musi trzymać się z daleka. Pewnie i tym w odpowiednim czasie ktoś się zajmie, ale póki co można spokojnie inwestować nie martwiąc się o zysk. Jest jeszcze nadzieja, że któraś z nowopowstających lokat strukturyzowanych również będzie pozwalała na ominięcie płacenia podatków.

Już na wstępie zaznaczyć należy, że polskie banki wciąż nie dają nam takiej możliwości inwestycji w struktury jak banki zachodniej Europy albo Stanów Zjednoczonych. Ciężko powiedzieć, z czego może to wynikać, ale faktem jest, ze struktura powinna gwarantować kapitał. W Polsce wciąż jest to rzadkością. Pozostaje mieć nadzieję, ze z biegiem czasu dojdzie do znormalizowania tej zasady. Sposób działania funduszy strukturalnych jest prosty, żeby nie powiedzieć, że prymitywny. Z założenia, żadna struktura nie gwarantuje wypracowania jakiegokolwiek zysku. Daje natomiast pełną ochrona wkładu własnego. W praktyce oznacza to, że taka inwestycja może wprawdzie nie przynieść zysku, ale na pewno nie przyniesie też inwestorowi strat. Co więc jest tak atrakcyjnego w tej formie oszczędzania? To, że zasadniczo najczęściej struktury zysk przynoszą, i to zysk niemały, bowiem oscylujący nawet w granicach 10- 15 procent. Jest to osiągnięcie tym większe, że na taki dochód pracuje mniej więcej jedna piąta zainwestowanych środków, podczas gdy reszta, zainwestowana w instrumenty bezpieczne ma za zadanie zagwarantować ochronę początkowego kapitału. To, czy dana inwestycja okaże się trafiona czy nie, zależy właśnie od pracy owych dwudziestu procent inwestowanych w ryzykowne instrumenty finansowe.

Niejasne przepisy podatkowe

71Jednym z najbardziej znienawidzonych elementów działalności jest brak jednoznacznego określenia reguł. Taki sam stan rzeczy ma miejsce w przypadku przepisów podatkowych. Zagadnienie to dotyczy oczywiście obu stron, ponieważ zarówno tak zwana pani z okienka jak i podatnik, nie są w stanie na tym najniższym szczeblu jednoznacznie określić kiedy, dlaczego i jak ma się zachowywać. Podatnik posiada dodatkowe obciążenie w tym względzie, ponieważ chcąc być rzetelnym oraz dokładnym i tak w ostatecznym momencie nie można być pewnym, iż starania i formalności poczynione przez podatnika w dobrej wierze nie okażą się jednak błędne lub powinny przebiegać zupełnie inaczej. Dodatkowo bardzo często bywa tak, iż urzędy zwracają uwagę na nieprawidłowości wynikające z faktu możliwości interpretacji prawa tylko w momencie kiedy inne podejście przyniesie większe korzyści urzędowi, jednak bardzo sporadycznie zdarza się, iż podatnik zostanie poinformowany o możliwości dokonania odmiennych kroków, które pozwolą mu na zaoszczędzenie kilku złotówek w portfelu.
Stan z niejednoznacznością przepisów podatkowych posiada bardzo różne oblicza. Przede wszystkim należy powiedzieć, iż skutecznie utrudnia życie zarówno zwykłym obywatelom jak i przedsiębiorcom. Zwłaszcza ta druga grupa często jest sfrustrowana, ponieważ w przypadku przedsiębiorstw nawet małych i średnich dochodzi do dużych rozbieżności w naliczaniu różnymi sposobami, które de facto są wszystkie zgodne z prawem podatkowym, jednak wynikają z różnej interpretacji. Uporządkowanie przepisów i wprowadzenie ułatwień w tym zakresie pozwoliłoby na osiągnięcie niewymiernych korzyści, ponieważ są one tak wielopłaszczyznowe, że nie jest się w stanie przecenić dobra które by wprowadziły. Przede wszystkim nastąpiłoby znaczne odciążenie samych urzędów, które mogłyby w tym momencie pracować w o wiele sprawniejszym trybie. Dodatkowo sama forma działalności gospodarczej stałaby się o wiele bardziej atrakcyjna, ponieważ wiele przypadków pokazuje, iż największym problemem dla mających założyć własną działalność jest zrozumienie przepisów, zwłaszcza podatkowych, jak i strach przed tonami papieru już po założeniu działalności.

Działalność banków w kryzysie

11Banki prześcigają się w ofertach mających pomóc klientom przetrwać okres kryzysu lub nawet na nim zarobić. Choć z pozoru wydaje się to nieprawdopodobne to w zachodniej Europie nie wymaga nawet tworzenia nowych instrumentów finansowych, bo takie istnieją tam już od ładnych kilku lat. W Polsce natomiast dopiero tuż przed kryzysem, czyli niemal w ostatniej chwili, pojawiły się one w postaci tak zwanych produktów ustrukturyzowanych. W rzeczywistości istniały one na polskim rynku i, co więcej, niemal każdy już z nich skorzystał, bowiem taką właśnie formę mają polisy ubezpieczeniowe. Takie ich sformułowanie pozwala uniknąć płacenia podatku, ale poza tym korzyści przynosi raczej niewiele. Polski rynek struktur szacowany jest na około dziesięć miliardów złotych, wobec ponad ośmiuset miliardów euro w ujęciu europejskim. To zaledwie śladowe ilości, dlatego struktur uczymy się teraz tak, jak jeszcze kilka lat temu uczyliśmy się funduszy inwestycyjnych. W zasadzie pewnym jest, że instrument ten dający określoną gwarancję zwrotu znajdzie swoje miejsce w portfelach inwestycyjnych wielu Polaków. Struktury bowiem są łatwe w użyciu, mogą być bardzo dochodowe a przede wszystkim ich oferta stale się powiększa.

Nie da się ukryć, że polski system podatkowy inwestorom w żaden sposób nie sprzyja. Stąd stosunkowo niewielka ilość produktów strukturyzowanych a w dodatku dość ograniczone ich działanie. W znakomitej większości struktury na polskim rynku reprezentowane są przez polisy ubezpieczeniowe. Taka forma umożliwia uniknięcie płacenia podatków, której to możliwości brak, jeśli dany instrument finansowy jest notowany na warszawskiej Giełdzie Papierów Wartościowych. Dodatkowo, żeby operować na GPW należy posiadać otwarty rachunek maklerski. Choć jego roczne prowadzenie nie jest drogie to jednak od każdej operacji pobierana jest prowizja, więc inwestycje niskonakładowe z góry skazane są na znaczne straty, właśnie wskutek pochłonięcia zysków przez biuro maklerskie. Drugim sposobem na uniknięcie podatków są luksemburskie fundusze inwestycyjne. Nie ma ich zbyt wielu na polskim rynku, ale nieopodatkowane dywidendy wypłacane co roku są sporą zachętą, żeby ich poszukać. Być może, kiedy oferta struktur na rynku stanie się szersza, powstanie kilka następnych sposobów, aby zgodnie z prawem nie dzielić się zarobkiem z fiskusem, co na pewno podniosłoby atrakcyjność struktur.

Podatek dla zakochanych

33Oczywiste jest to, że osoby, które są w sobie wzajemnie zakochane nie zwracają uwagi na otaczający ich świat, a już tym bardziej nie zwracają oni uwagi na żadne kwestie związane z finansami, co jednak niestety nie oznacza jednocześnie tego, że Urząd Skarbowy o nich zapomniał. Oczywiście jeżeli para jest już małżeństwem, to jest ona zwolniona z podatków, dlatego też takie osoby mogą się bez żadnych problemów obdarowywać wzajemnie różnymi prezentami, natomiast jednak jeżeli para jeszcze nie jest małżeństwem, czyli jeżeli są to w świetle prawa osoby dla siebie obce, to już niestety będzie na nich ciążył obowiązek podatkowy, co często niestety może się dla obu stron w związku okazać dość kosztowne.
Jednym z najpopularniejszych dni, w których zakochani wzajemnie obdarowują się różnego rodzaju upominkami są oczywiście Walentynki, lecz oczywiście najczęściej się zdarza, że walentynkowe upominki są to rzeczy drobne i mało kosztowne, więc w takim przypadku nie ciąży na takich osobach żaden obowiązek podatkowy. Oczywiście jednak czasami zakochani obdarowują się droższymi prezentami, na przykład z okazji zaręczyn, co już może oznaczać obowiązek uiszczenia podatku od spadków i darowizn.
Najlepszym przykładem takiego droższego prezentu może być oczywiście między innymi pierścionek zaręczynowy. Warto jest więc w tym przypadku pamiętać, że jeżeli wartość samego pierścionka ofiarowanego ukochanej kobiecie, a także jednocześnie wartość wszystkich prezentów, które dostałą ona w przeciągu ostatnich pięciu lat przekracza kwotę 4902 zł, wtedy już kobieta będzie niestety zobowiązana zapłacić odpowiedni podatek od tejże właśnie darowizny.
Oczywiście najczęściej zdarza się tak, że pierścionki zaręczynowe mają zdecydowanie mniejszą, aniżeli 4902 zł wartość, co nie będzie za sobą niosło żadnych obowiązków podatkowych, jednakże jeżeli okaże się, że kwota ta została przekroczona, wtedy konieczne będzie zgłoszenie tego faktu w Urzędzie Skarbowym i uiszczenie należytego podatku, co oczywiście jednak nie każdemu przypadnie do gustu.

Wybór struktury

6Zakładając, może nadmiernie optymistycznie, że w najbliższym czasie oferta banków wzbogaci się o nowe produkty strukturyzowane na tyle, żeby było z czego wybierać, można przeanalizować, an co warto zwrócić szczególną uwagę. Po pierwsze wiele zależy od tego, co będzie głównym generatorem zysków. Jeśli mają być to jakiekolwiek akcje, niezależnie od tego, czy została sprecyzowana branża, czy giełda czy tez żadne z nich, musimy wziąć pod uwagę ryzyko wahań kursowych, które owszem, potencjalnie może przynieść duży zysk, jednak nie można precyzyjnie określić jak bardzo jest to prawdopodobne. Podobnie dzieje się w przypadku walut, z tym, ze ich wzajemne notowania są jeszcze bardziej niestabilne niż ceny akcji. Dlatego zaleca się raczej wybieranie struktur, które nie mogą wygenerować bardzo wysokich dochodów, ale za to inwestujące w instrumenty stabilniejsze, jak an przykład nieruchomości czy surowce. W takim przypadku również oczywiście istnieje ryzyko, ale jest to ryzyko znacznie bardziej specyficzne, dotyczące często tylko tej konkretnej gałęzi gospodarczej, a więc także łatwiejsze do przewidzenia. Należy również sprawdzić jak wysoka jest prowizja za obsługę inwestycji, bowiem właśnie to może zaważyć na końcowej decyzji.

Mianem backtestu, jak domyśla się chyba każdy, określa się wykonanie wstecznej analizy danych. Wykonanie takiej operacji powinno poprzedzać większość inwestycji, niezależnie od tego, czy inwestować zamierzamy w akcje, fundusze inwestycyjne czy lokaty strukturyzowane. Każdy agent inwestycyjny: biuro maklerskie, bank czy towarzystwo funduszy inwestycyjnych, udostępnić powinien wykresy historyczne swoich instrumentów lub wybranej przez ans ich części. Aby można było mówić o prawidłowo wykonanym teście wstecznym należy w obliczeniach uwzględnić okres przynajmniej trzech miesięcy, choć jeśli wziąć pod uwagę obecną sytuację gospodarczą to i tak może to nas do niczego nie doprowadzić. Jeśli materiały dostarczone przez jednostkę obsługującą potencjalną inwestycję są stare to należy dowiedzieć się dlaczego. Jeśli po prostu nikt ich nie aktualizował- nie świadczy to najlepiej o danej instytucji, ale można przymknąć oko, Jelni otrzymamy nowsze nade. Jeśli natomiast jest to okres najlepszych zysków to tym bardziej upominamy się o dane najświeższe. Jeśli innych nie otrzymamy- podziękujmy od razu. Wykonanie backtestu jest potrzebne po to, aby jego wyniki odnieść do aktualnej kondycji gospodarki i wyciągnąć właściwe wnioski.